III Kerület Budapeszt – Hetman 11:1
Około 3000 widzów oglądało wizytę zagranicznego rywala w Zamościu.
Jedna uporządkowana opowieść o Hetmanie – od narodzin klubu, przez Spartę i Unię, wielosekcyjny rozwój, jedenaście sezonów na drugim poziomie i pucharowe wieczory, po kryzysy, kolejne powroty oraz awans w 2026 roku.

1934–1939
Od Związku Strzeleckiego do klasy A
Hetman powstał w kwietniu 1934 roku. W klubowej tradycji jako datę rocznicową przyjęto 14 kwietnia, jednak zachowane materiały nie pozwalają dziś jednoznacznie potwierdzić dokładnego dnia założenia.
Organizacyjne spotkanie odbyło się w środowisku Związku Strzeleckiego. Jedną z kluczowych postaci był wicestarosta dr Kornel Dawidowicz, a Tadeusz Machlarz zaproponował utworzenie klubu, organizował drużynę, pełnił funkcje sekretarza, trenera i kapitana. Start wspierali również lokalni działacze i przedsiębiorcy, m.in. Zubowicz i Krauze.
Pierwszą nazwą był Klub Sportowy Związku Strzeleckiego „Hetman”. Od początku przyjęto barwy białą, zieloną i czerwoną. Pierwszy znany mecz Hetman wygrał z Wojskowym Klubem Sportowym 4:1.
Około 3000 widzów oglądało wizytę zagranicznego rywala w Zamościu.
Hetman szybko przestał być wyłącznie drużyną piłkarską – rozwijano także m.in. boks, kajakarstwo, marsze i koszykówkę.
Od początku najważniejsze były trzy elementy: Zamość, nazwa Hetman i biało-zielono-czerwone barwy.
Pierwszy szybki sportowy krok młodego klubu.
Hetman wszedł do najwyższej klasy okręgowej.
1944–1957
Powojenna odbudowa sportu w Zamościu
Po wojnie zamojski sport organizował się w nowych realiach. Drużyna funkcjonowała jako Sparta, a od 1950 roku jako Unia.
Na przełomie lat 1949–1950 zamościanie walczyli o wejście do II ligi; w sierpniu 1949 Sparta pokonała Włókniarza Częstochowa 2:1 przy pełnych trybunach.
W sezonie 1955/56 zamojska drużyna dotarła do 1/8 finału Pucharu Polski. Szczegółowy przebieg tej i późniejszych kampanii znajduje się w rozdziale 06 – Wielkie pucharowe wieczory.
W 1956 roku przywrócono historyczną nazwę Hetman. Formalna rejestracja klubu pod tą nazwą nastąpiła 17 kwietnia 1957 roku. Od tego momentu przedwojenna tradycja ponownie stała się oficjalną częścią klubowej tożsamości.
1958–1991
Piłka, boks, akrobatyka i kolejne powroty do III ligi
Hetman rozwijał się jako klub wielosekcyjny. W sierpniu 1968 roku doszło do fuzji z Technikiem Zamość, a od 1971 roku klub funkcjonował jako MZKS Hetman Zamość.
W sezonie 1970/71 Hetman zagrał w III lidze i zajął 9. miejsce. 6 września 1970 roku pokonał w Zamościu Widzew Łódź 3:2. Kolejne powroty na trzeci poziom następowały w 1977 i 1982 roku; od sezonu 1982/83 Hetman utrzymywał się tam nieprzerwanie aż do historycznego awansu w 1992.
Towarzyskie zwycięstwo nad pierwszoligowym rywalem; wszystkie gole padły do 32. minuty.
1/16 finału Pucharu Polski i niemal 15 tysięcy widzów; pełny opis w rozdziale 06.
Jedna z najbardziej niezwykłych serii w klubowej historii.
Hetmański boks wychował medalistów mistrzostw Polski, a w klubie działały również m.in. zapasy i akrobatyka. Wielosekcyjność była ważną częścią sportowej historii Zamościa.
1991/1992
Początek najlepszej ligowej epoki
19 czerwca 1991 roku rozpoczął się profesjonalny etap pod nazwą Hetman-Kadex. Nowy model finansowania i organizacji pozwolił zbudować zespół, który w sezonie 1991/92 przegrał w lidze tylko raz.
To spotkanie zapewniło Hetmanowi awans do II ligi. Mecz oglądał Kazimierz Górski.
Finał sezonu i święto awansu przy około 4000 widzów. W Zamościu był m.in. Michał Listkiewicz.
miejsce w III lidze
1992–2003
Najdłuższy nieprzerwany pobyt Hetmana w centralnych rozgrywkach
Hetman przez jedenaście kolejnych sezonów należał do zaplecza najwyższej ligi. Debiut nastąpił 9 sierpnia 1992 roku remisem 1:1 z Motorem Lublin. Najwyższe miejsce – 7. – klub zajmował dwukrotnie: w sezonach 1998/99 i 2001/02.
Mariusz Pliżga297 meczów
Andrzej Pidek204 mecze • 50 goli
Dariusz Turkowski200 meczów
Jacek Ziarkowski44 gole
Jerzy Krawczyk73 mecze jako trener
Wiesław Wieczerzak69 meczów jako trener
Jedno z najbardziej pamiętnych ligowych zwycięstw tego okresu.
Puchar Polski i Puchar Ligi
Legia, Wisła, GKS, Pogoń i drużyny z najwyższej ligi
4:2 ze Spartą Kłodzko, 8:2 z Kolejarzem Ostróda; w 1/8 finału Calisia Kalisz wygrała 1:0.
Po wyeliminowaniu m.in. Stali Stalowa Wola i Lublinianki Hetman zagrał z Legią w 1/16 finału – 1:5.
Hetman pokonał m.in. Stal Mielec i Hutnika Kraków. Z Legią: 0:0 w Zamościu i 0:3 w rewanżu.
Po zwycięstwach nad Motorem, Lublinianką i Wartą Poznań Hetman przegrał z Legią 0:3 w 1/8 finału.
Po drodze Hetman pokonał m.in. Sokoła Tychy 4:2 i Wisłę Kraków 1:0. GKS Katowice wygrał ćwierćfinał 4:0.
Dwa kolejne awanse do 1/8 finału – dwumecze z Pogonią Szczecin i Zagłębiem Lubin.
Wygrane z Górnikiem Brzeszcze i Śląskiem Wrocław; Pogoń Szczecin zwyciężyła po dogrywce 2:1.
Hetman wyeliminował Żurawiankę i Świt. W dwumeczu 1/8 finału lepsza była Legia Warszawa.
Po wygranej 5:1 z Sokołem Aleksandrów i dramatycznym meczu z Wartą Poznań Hetman zagrał z Wisłą Kraków – 0:3.
To tutaj zebrano szczegóły pucharowych kampanii, żeby nie powtarzać ich ponownie w rozdziałach chronologicznych.
Ludzie Hetmana
Historia ma nazwiska i twarze
Urodzony 18 maja 1943 roku w Zamościu. Do seniorów Hetmana trafił jako nastolatek; jego pierwszy mecz w klubie zakończył golem przeciwko Lubliniance. W 1975 roku rozegrał 500. spotkanie w barwach Hetmana.
Grał jako środkowy napastnik, a później także stoper. Został wybrany do historycznej jedenastki Lubelszczyzny.
Rekordzista drugoligowego okresu Hetmana – 297 występów na drugim poziomie.
204 występy i 50 bramek na drugim poziomie – najskuteczniejszy Hetmanita tej epoki.
44 gole na drugim poziomie, a po latach trener mistrzowskiej drużyny IV ligi 2018/19.
W klubowym plebiscycie jubileuszowym wybrany Trenerem 90-lecia Hetmana.
Symboliczny skład ogłoszony podczas obchodów jubileuszu w 2024 roku wraz z wyróżnionym Trenerem 90-lecia.
Oficjalne materiały klubowe wymieniają zawodników, którzy reprezentowali barwy Hetmana i występowali w seniorskich reprezentacjach narodowych.
2003–2010
Od walki o powrót po wycofanie zespołu
Po spadku z drugiego poziomu w 2003 roku Hetman przez kolejne sezony grał w III lidze. W sezonie 2007/08 zajął 2. miejsce, a reforma rozgrywek otworzyła drogę do nowej II ligi.
II liga 1992–2003 była drugim poziomem. Nowa II liga od 2008 roku po reformie była już trzecim poziomem rozgrywkowym.
W sezonie 2008/09 Hetman zajął 13. miejsce: 34 mecze, 43 punkty, bilans 12–7–15 i bramki 37:37.
Przed rundą wiosenną klub wycofał drużynę z rozgrywek z powodu problemów finansowych i kadrowych. Był to najpoważniejszy kryzys w nowoczesnej historii seniorów.
2010–2016
Powrót seniorów krok po kroku
Powrót seniorów i natychmiastowy awans.
Kolejny awans.
Trzeci krok i promocja do III ligi.
16. miejsce i spadek.
AMSPN zajęła 2. miejsce w IV lidze: 30 meczów, 53 punkty, bilans 15–8–7 i bramki 60:27. Zespół prowadzony przez Andrzeja Rycaka ponownie uzyskał promocję do III ligi.
Seniorzy zostali wydzieleni ze struktur akademii i przekazani do projektu prowadzonego przez Fundację KS Hetman. Był to kolejny etap organizacyjny współczesnego Hetmana. Ze względu na zmiany struktur i podmiotów nie należy traktować go jako prostego odtworzenia tej samej osoby prawnej działającej od 1934 roku.
2016–2021
Od nowej struktury do sezonu niemal idealnego
Hetman prowadzony przez Jacka Ziarkowskiego wygrał IV ligę lubelską w imponującym stylu: 30 meczów, 84 punkty, 28 zwycięstw, 0 remisów, 2 porażki i bramki 117:22. Wszystkie 15 meczów domowych zakończyło się zwycięstwem.
Sezon 2019/20 przerwała pandemia COVID-19. Hetman po 19 meczach zajmował 14. miejsce z 22 punktami (5–7–7, 22:25). Kolejny sezon zakończył się spadkiem: 21. miejsce, 40 meczów, 14 punktów, 3–5–32 i bramki 35:140.
W czerwcu 2019 roku do miejskiego rejestru stowarzyszeń wpisano Stowarzyszenie K.S. Hetman Zamość, które stało się współczesną podstawą organizacyjną klubu.
2021–2025
Od spadku do zespołu gotowego ponownie walczyć o III ligę
22 mecze • 18 pkt • 5–3–14 • 31:53
*faza zasadnicza; sezon zakończył się spadkiem do okręgówki.30 meczów • 59 pkt • 18–5–7 • 75:36
30 meczów • 78 pkt • 25–3–2 • 131:18
Trener Robert Wieczerzak; jednym z liderów zespołu był kapitan Patryk Miedźwiedź. W 2023 roku klub informował też o połączeniu z AMSPN Hetman.32 mecze • 57 pkt • 17–6–9 • 67:45
Po roku stabilizacji w IV lidze Hetman wszedł w kolejny sezon jako zespół gotowy do walki o III ligę.
Sezon 2025/2026
Zwieńczenie wieloletniej drogi powrotnej

6 czerwca 2026 – awans stał się faktem.
Do przerwy 0:1. Po przerwie Hetman odwrócił spotkanie i przypieczętował promocję.
Hetman pokonał Tomasovię Tomaszów Lubelski 1:0. Zwycięskiego gola w 70. minucie zdobył Kamil Bartoś.
27. zwycięstwo ligowe i symboliczne pożegnanie z IV ligą.
W kończącym sezon finale lepsza była Avia Świdnik, która wygrała 3:0.
Drużyna zdominowała rozgrywki, łącząc najlepszą ofensywę z wyjątkowo szczelną defensywą.
Tożsamość
Biały, zielony i czerwony jako znak ciągłości
Początek klubowej tradycji.
Nazwa Hetman utrwala się w życiu sportowym miasta.
Powojenne struktury zamojskiego sportu.
Przywrócenie nazwy i formalna rejestracja 17 kwietnia 1957.
Nowy etap organizacyjny klubu.
Międzyzakładowy Klub Sportowy.
Profesjonalizacja przed awansem do II ligi.
Współczesny klub kontynuujący historyczną tradycję.
Zmieniały się realia, ligi i struktury organizacyjne. Dla kolejnych pokoleń wspólnym punktem pozostawał Hetman i Zamość.
Archiwum i źródła
Materiały klubowe, archiwalne fotografie i zestawienia rozgrywek
Kronikę uporządkowano tak, aby oddzielić główną chronologię od statystyk i kampanii pucharowych, ograniczyć powtórzenia oraz jasno zaznaczyć miejsca, w których zachowane źródła nie są całkowicie zgodne.
Kronika będzie uzupełniana wraz z pojawianiem się kolejnych zweryfikowanych materiałów. W przypadku rozbieżności pierwszeństwo mają dokumenty i źródła bezpośrednio odnoszące się do danego wydarzenia.
EPILOG
Kolejne rozdziały są przed nami.
